Beheersing Aziatische hoornaar in Dongen 2026
Dit artikel is het derde in een reeks van acht en heeft als doel inwoners van Dongen te informeren over de Aziatische hoornaar. Uitroeien van deze invasieve soort is niet meer mogelijk, maar door samenwerking kan de overlast en schade wel worden beperkt.
Levenscyclus Aziatische hoornaar
De levenscyclus van de Aziatische hoornaar volgt een vast jaarpatroon. Inzicht hierin is cruciaal om de soort effectief te kunnen beheersen.
Maart – april
In het vroege voorjaar ontwaakt een bevruchte koningin uit haar winterslaap. Zij bouwt op een beschutte plek een klein embryonest ter grootte van een pingpongbal. De koningin verzorgt zelf de larven totdat de eerste werksters uitkomen. Daarvoor heeft ze veel suikers nodig. Die haalt ze uit nectar van bloemen, sappen van bomen en fruit. Deze voorjaarswerksters zijn kleiner dan de werksters later in het seizoen. Dit is een kwetsbare fase waarin bestrijding het meest effectief is.
Mei – juni
Het embryonest groeit uit tot een primair nest, variërend van tennisbal- tot voetbalformaat. De koningin blijft nu permanent in het nest en de werksters nemen de taken over. Deze nesten bevinden zich vaak laag bij de grond, in hagen, struiken, schuren, vogelhuisjes of onder overkappingen. Ze vormen een verhoogd risico op steekincidenten, maar zijn relatief eenvoudig en veilig te bestrijden.
Juli – augustus
In de zomer verhuist de kolonie meestal naar een groot secundair nest, vaak hoog in bomen of gebouwen. Dit nest kan uitgroeien tot de grootte van een skippybal of zelfs een meter doorsnede. In deze fase is de impact op honingbijen en andere insecten het grootst.
September
Het dieet verandert van suikers naar eiwitten die ze halen uit de spieren van honingbijen, wilde bijen en andere wesp achtige, vliegen, spinnen…etc. De hoornaar gedraagt zich dan als een roofdier onder de insecten. Bestrijding vereist specialistische kennis en materiaal en is vaak kostbaar. Daarom ligt de focus op het vroegtijdig bestrijden in het voorjaar van primaire nesten.
Oktober – november - december
Vanaf september legt de koningin onbevruchte eitjes waaruit mannetjes komen en eitjes waaruit de nieuwe koninginnen ontstaan. In oktober/ november vliegen ze uit. Na de paring zal de nieuwe koningin een plek zoeken om in winterslaap te gaan bij voorkeur onder boomschors van dode bomen, in de humuslaag, of in houtstapels.
Van de gemiddeld 250 koninginnen per nest overleeft een klein percentage. Van elk nest wat blijft hangen komen er 7 tot 10 nieuwe nesten in de buurt. Verspreiding gaat razendsnel. Van 2 tot 3 nesten per km2 gaat het naar 10 tot 15 nesten per km2. De mannetjes, de oude koningin en werksters gaan allen dood. Het verlaten nest verpulvert en wordt in het volgend jaar niet hergebruikt, de vogels zoals koolmezen, spechten smullen het nest helemaal leeg.
Het volgende artikel heeft als onderwerp: Koninginnen Gezocht
Ik wil op de hoogte blijven
Meld je dan aan op de Facebookgroep “Aziatische hoornaar in Dongen” via deze URL: https://www.facebook.com/groups/hoornaarsdongen
Attentie:
Op Woensdag 11 maart 2026 is er een informatieavond in De Cammeleur, Hoge Ham 126, inloop 19:30, aanvang 20:00. Tijdens deze informatieavond zal de taskforce Aziatische hoornaar Dongen informatie geven over de Aziatische hoornaar in het algemeen en hoe we samen met de inwoners van Dongen de opsporing en bestrijding in 2026 gaan aanpakken. Wil je erbij zijn stuur dan een email aan: [email protected]
Piet Rullens – Taskforce Aziatische hoornaar Dongen, Bijenhouders vereniging St. Ambrosius
